25 jaar Ksyos: van pionier naar vaste waarde voor patiënt, huisarts en medisch specialist

Ksyos is 25 jaar geleden opgericht met een glasheldere doelstelling: medisch-specialistische zorg leveren in de wijk, zo dicht mogelijk bij de patiënt, zonder wachttijd en met slimme digitale ondersteuning. Op deze manier heeft Ksyos vorig jaar ongeveer 250.000 patiënten gezien. “We geloven in digitaal gemedieerde zorg”, zegt CEO Bas van Nispen. “Daarop inzetten heeft ons in staat gesteld om het voortouw te nemen in de transformatie van het zorgproces. Technologie en hybride zorg zijn ons DNA.”

“Huisartsen die patiënten voor laagcomplexe zorg verwijzen naar Ksyos, weten zeker dat die patiënten zonder wachttijd snel worden geholpen."

Dit werkt omdat Ksyos de patiënt echt centraal stelt. Het uitgangspunt is altijd de vraag waaraan de patiënt behoefte heeft. “Precies dat is waarom huisartsen het model dat wij bieden zo massaal omarmen”, zegt medisch directeur Joop Arends. “Huisartsen die patiënten voor laagcomplexe zorg verwijzen naar Ksyos, weten zeker dat die patiënten zonder wachttijd snel worden geholpen. Zo voorkomen we een verwijzing naar het ziekenhuis omdat zeventig procent van de zorgvragen volledig in de eerste lijn kan worden opgelost.”

"We zien dat huisartsen en medisch specialisten er niet alleen veel voordeel van hebben, maar dat ze het ook simpelweg leuk vinden om met ons te werken."

De kracht van het Ksyos-netwerk

Dit succes heeft Ksyos te danken aan de 7.000 huisartsen en 4.500 medisch specialisten en paramedici die zich aan haar aanpak verbonden hebben. “We zien dat ze er niet alleen veel voordeel van hebben, maar dat ze het ook simpelweg leuk vinden om met ons te werken”, zegt Van Nispen. “Ze hebben daardoor meer tijd voor de zorg waarvoor zij echt onmisbaar zijn. We zijn enorm blij dat  we hier aan kunnen bijdragen.”

Een sprekend voorbeeld van hoe Ksyos medisch specialistische zorg in de wijk aanbiedt is het zorgpad Optometrie. Voor niet-acute oogklachten verwijst de huisarts niet meer naar het ziekenhuis, maar naar een optometrist in de buurt. Die voert een volledig geprotocolleerd onderzoek uit, uploadt de gegevens via het Ksyos platform digitaal naar de oogarts voor supervisie en advies. “De huisarts krijgt dan snel een behandeladvies waarmee hij verder kan en de patiënt hoeft dus niet naar het ziekenhuis”, zegt Arends. “De patiënt heeft snel de uitslag en hoeft zich dus niet lang zorgen te maken of er iets aan de hand is.”

Rol voor de patiënt als zelfzorgverlener

Ksyos ziet voor de patiënt een steeds grotere rol als zelfzorgverlener. “We nemen de patiënt serieus omdat we weten dat die heel goed in staat is om bij zichzelf diagnostisch onderzoek af te nemen”, zegt Van Nispen. “Als hij maar het gevoel van veiligheid heeft dat de zorgverlener op afstand kan zien of alles goed gaat.” Dit speelt inmiddels een rol in meerdere zorgpaden. Bijvoorbeeld de (Thuis)Holter voor cardiologisch onderzoek, door Zorginstituut Nederland geselecteerd als passende zorgpraktijk. Een ander voorbeeld is Slaap, waarmee patiënten met slaapklachten zelf thuis, met het meetinstrument, het slaaponderzoek kunnen doen.

“Toepassing hiervan betekent natuurlijk niet dat we de patiënt zelf laten dokteren”, zegt Arends. “De huisarts is degene die bepaalt welk onderzoek moet worden gedaan, maar hij belegt het bij de patiënt.”Onderzoek tijdens coronatijd liet zien dat  de registraties van de (Thuis)Holter onderzoeken van dezelfde kwaliteit waren als de registraties die via huisartsenpraktijken werden verricht. “De patiënt neemt er uitgebreid de tijd voor om het onderzoek te doen”, zegt Arends.

"De huisarts kan niet alle laagcomplexe medisch-specialistische zorg voor zijn rekening nemen en tegelijkertijd hoort deze ook niet in het ziekenhuis."

De juiste zorg op de juiste plek, nu en in de toekomst

Een rol toekennen aan de patiënt in het zorgproces is een goed voorbeeld van hoe Ksyos meedenkt over het ondervangen van de problemen die ontstaan door de combinatie van toenemende zorgvraag en een steeds grotere krapte aan zorgmedewerkers. “Het beroep van huisarts verandert”, zegt Van Nispen, “dus moeten we de zorg anders inrichten. De huisarts kan niet alle laagcomplexe medisch-specialistische zorg voor zijn rekening nemen en tegelijkertijd hoort deze ook niet in het ziekenhuis.” Precies daar is de digitaal getransformeerde medisch specialistische zorg van Ksyos de oplossing.

Een logisch gevolg is dat Ksyos gaandeweg ook meer complexe zorgpaden ontwikkelt. Bijvoorbeeld voor obesitas medicatie, menopauzebehandeling of botontkalking. “Maar ook voor chronische zorg zolang die in een stabiele fase verkeert, zoals bij prostaatklachten of hiv”, vertelt Arends.“Daarvoor hoeft de controle niet in het ziekenhuis of bij de huisarts plaats te vinden maar kan dat digitaal via ons platform samen met de patiënt worden gedaan.

In de toepassing van AI kiest Ksyos twee richtingen. “We zien er in de eerste plaats een rol in om onze medewerkers leuker en efficiënter te kunnen laten werken en zorgverleners veel administratie te besparen”, zegt Van Nispen. “Maar op termijn kan het ook een rol gaan spelen om medische processen te versnellen of verbeteren. Naar de mogelijkheden daarvoor kijken we primair voor die gebieden waar de personeelstekorten het grootst zijn.”

"In de omvang en complexiteit van ons netwerk blijven we zeker uniek."

Schaal, snelheid en impact: wat Ksyos echt uniek maakt

Met de positie die Ksyos in zijn eerste 25 jaar heeft opgebouwd en de ontwikkelingen die het voor de komende jaren op de agenda heeft staan, zien Bas en Joop alle ruimte om als organisatie uniek en onderscheidend te blijven binnen het zorgveld en daarin ook impact te maken door fors te groeien. “In de omvang en complexiteit van ons netwerk blijven we zeker uniek”, zegt Arends. “Dat bouw je niet zomaar op. Het platform dat wij hebben ontwikkeld ook niet, en de kennis van het hele zorgveld evenmin. We zijn in staat complexe zorgpaden te ontwikkelen en op te schalen en daarmee onderscheiden we ons duidelijk van de puntoplossingen die we op sommige onderdelen van ons aanbod elders zien ontstaan.”

Arends benadrukt unieke kenmerken als het werken zonder wachttijden en het actief betrekken van de patiënt als zelfzorgverlener. “De innovaties die we tot stand brengen, zorgen ervoor dat we in alle relevante facetten van de medisch specialistische zorg richting de huisarts een rol spelen”, zegt hij. “Ook dat zie ik nergens anders op dezelfde schaal gebeuren.”