Ksyos introduceert nieuwe aanpak voor menopauzezorg: sneller toegang tot specialistische zorg, minder druk op de huisarts

In aanloop naar Wereld Menopauzedag op 18 oktober introduceert Ksyos, specialist in digitaal ondersteunde medisch-specialistische zorg, een nieuw zorgpad voor vrouwen met klachten in de peri- en postmenopauze.

De behoefte aan toegankelijke menopauzezorg is groot: circa 1,8 miljoen vrouwen in Nederland bevinden zich momenteel in of rond de overgang. Meerdere ziekenhuizen hanteren een patiëntenstop of nemen tijdelijk geen nieuwe patiënten aan voor de menopauzepoli, terwijl de maximaal aanvaardbare wachttijd (de Treeknorm) voor een eerste afspraak vier weken is. Via het nieuwe digitale zorgtraject krijgen vrouwen met overgangsklachten binnen 14 dagen een afspraak met een gespecialiseerde overgangsverpleegkundige. Een gynaecoloog beoordeelt het behandeladvies en de zorg wordt vergoed vanuit de basisverzekering. Zo krijgen vrouwen vanuit huis sneller toegang tot passende zorg en worden huisartsen ontlast.

In Nederland neemt de zorgvraag rond overgangsklachten toe. Tussen 2019 en 2023 kwamen meer vrouwen met overgangsklachten bij de huisarts en steeg het voorschrijven van Hormoon Suppletie Therapie (HST) aan vrouwen met overgangsklachten van 52% naar 61%. Toch worden klachten niet altijd tijdig herkend, terwijl goede begeleiding vaak extra tijd en specifieke expertise vraagt. Hierdoor kunnen vrouwen langer rondlopen met klachten voordat zij passende begeleiding of behandeling krijgen.

Van verwijzing tot persoonlijk behandeladvies

De huisarts verwijst de patiënt via één digitaal verwijspunt naar Ksyos. Na het invullen van een uitgebreide vragenlijst brengt een gespecialiseerde overgangsverpleegkundige tijdens een digitale intake de klachten, medische voorgeschiedenis, leefstijl en persoonlijke zorgvraag in kaart. Daarbij is onder andere aandacht voor klachten als opvliegers, slaapproblemen, stemmingswisselingen, concentratieproblemen en vermoeidheid, en voor de impact daarvan op het dagelijks leven. De patiënt krijgt daarnaast uitleg over de peri- en postmenopauze.

Op basis van deze intake wordt samen met een gynaecoloog een persoonlijk behandeladvies opgesteld en beoordeeld. Afhankelijk van de klachten en medische situatie kan de behandeling bestaan uit leefstijladvies, begeleiding en hormoonsuppletietherapie (HST). Indien nodig schrijft de gynaecoloog medicatie voor. De huisarts wordt gedurende het traject op de hoogte gehouden van de eventuele medicatiewijzigingen. De zorg vindt digitaal plaats, zodat patiënten vanuit huis toegang hebben tot gespecialiseerde begeleiding.

Persoonlijke zorg die aansluit bij de patiënt

Overgangsklachten verschillen sterk per persoon en kunnen in de loop van de tijd veranderen. Daarom wordt niet alleen naar afzonderlijke symptomen gekeken, maar ook naar het persoonlijke klachtenpatroon en de impact daarvan op het dagelijks leven. Door deze informatie te combineren met de expertise van een overgangsverpleegkundigeen gynaecoloog ontstaat een completer beeld en kan samen met de patiënt worden bepaald welke begeleiding of behandeling het beste past.

“Overgangsklachten hebben een grote impact op het dagelijks leven van vrouwen, op hun werk, hun slaap en hun relaties. Huisartsen zijn vaak het eerste aanspreekpunt, maar hebben niet altijd de tijd of specialistische ervaring om vrouwen gedurende het hele traject te begeleiden,” zegt Joop Arends, medisch directeur bij Ksyos. “Uit onze pilot blijkt hoe belangrijk het is dat vrouwen zich gehoord voelen en dat er ruimte is voor hun volledige verhaal. Met dit zorgpad krijgen zij die persoonlijke aandacht en toegang tot specialistische zorg, terwijl de huisarts betrokken blijft en wordt ontlast.”

Van pilot naar landelijke beschikbaarheid

Het menopauzezorgpad is de afgelopen maanden getest bij 17 huisartsenpraktijken in Nederland. Tijdens de pilot bleek dat er vanuit huisartsen veel behoefte is om vrouwen goede zorg te bieden, maar daar door tijdgebrek en beperkte ervaring met bijvoorbeeld Hormoon Suppletie Therapie (HST) niet altijd voldoende ruimte of expertise voor is. De pilot bood inzicht in de samenwerking tussen huisartsen, overgangsverpleegkundigen en gynaecologen en in de manier waarop vrouwen gericht kunnen worden doorverwezen voor aanvullende begeleiding of specialistische expertise. Op basis van deze ervaringen is het zorgpad nu landelijk beschikbaar voor huisartsen en hun patiënten.